منطقه 1

دردسـر‌هـای 300 هـزار نـفر جـمعیت شنـاور

نویسنده: شهره کیانوش راد
شهرستان شمیرانات با وسعت 1188 کیلومترمربع و جمعیتی حدود 550 هزار نفر(طبق سرشماری سال 1390) و با داشتن 45 روستا که در منطقه کوهستانی و سردسیر قرار دارد، با مشکلات ریز و درشتی دست و پنجه نرم می‌کند که از نگاه «عزت‌الله خانمحمدی» فرماندار شمیرانات دور نمانده است....
1395/10/18
 شهرستان شمیرانات با وسعت 1188 کیلومترمربع و جمعیتی حدود 550 هزار نفر(طبق سرشماری سال 1390) و با داشتن 45 روستا که در منطقه کوهستانی و سردسیر قرار دارد، با مشکلات ریز و درشتی دست و پنجه نرم می‌کند که از نگاه «عزت‌الله خانمحمدی» فرماندار شمیرانات دور نمانده است. مشکلاتی که در صورت حل شدن می‌تواند شمالی‌ترین منطقه شهر را به یکی از مراکز گردشگری و اقتصادی تبدیل کند و رونق کسب و کار را برای اهالی به دنبال داشته باشد. به گفته فرماندار شمیران، آمارها حکایت از 300 هزار نفر جمعیت شناور در این منطقه دارد که برای استفاده از مراکز گردشگری و روستایی شمیران به این شهرستان می‌آیند. افزایش مجتمع‌های تجاری، بافت سنتی شمیران و مشکلاتی در توسعه راه‌ها و معابر شهر، ترافیک منطقه را افزایش داده است. فرماندار شمیرانات راهکارهایی برای برون رفت از ترافیک و توسعه گردشگری در این منطقه دارد که در ادامه می‌خوانید.

مشکلات روستای پس‌قلعه  
 پس‌قلعه با وجود اینکه در 2 کیلومتری تجریش قرار دارد، اما یک روستا از بخش رودبارقصران است و بخشداری مذکور باید این روستا را مدیریت کند. پس‌قلعه روستاست و دهیار هم برای آن معرفی شده و از جهتی در حریم شهر تهران و شهرداری منطقه یک شمیران است. اینجا یک تعارض حریم‌ها داریم. پس‌قلعه هم در حوزه شهر تهران است و هم در حوزه روستایی. این مسئله مشکلاتی را برای مردم ایجاد کرده است. حرف مردم هم درست است. از طرف دیگر نقطه گردشگری اعلام شده و باید طرح‌های گردشگری اعمال شود. باز به لحاظ حریم شهر تهران بودن و شرایط خاص روستا برخی اقدامات اساسی بلااقدام مانده است البته جلساتی با شهرداری منطقه و اداره کل حریم شهر تهران تشکیل داده‌ایم و به جمع‌بندی خوب هم می‌رسیم که با رعایت قوانین و مقررات تمهیداتی برای ساکنان روستای مذکور فراهم شود که اقدامات قانونی برای واحد‌های مسکونی و محل سکونت خود را در حوزه بافت روستا داشته باشند و مسئله گردشگری در روستارا هم پیگیر هستیم.

 پاسخ فرماندار شمیرانات به مشکلات روستای پس‌قلعه  
حل مشکل به تعامل و هم‌افزایی و همگرایی شهرداری، فرمانداری، بخشداری و استانداری نیاز دارد. برای این کار چند جلسه گذاشته شده و یک جلسه نهایی هم با حضور شهردار محترم منطقه، مدیرکل حریم شهر تهران، مدیران کل دفتر روستایی استانداری و بخشداری رودبارقصران برگزار می‌شود تا به فصل مشترک برسیم. معتقدم که به‌صورت مقطعی باید تصمیم بگیریم تا مشکلات روستا که داخل بافت روستا و طرح هادی است حل شود. آنچه دهیاری باید عمل کند، به‌صورت قانونی عمل کند و شهرداری تا ارتفاع 1800 ممانعت ایجاد نکند. از ارتفاع 1800 خط قرمز است، چه روستا باشد چه شهر. معتقدیم نباید ساخت‌وساز شود و این سیاست قطعی ماست. با شهرداری هم در این زمینه مشکلی نداریم. شهرداری هم حرفی ندارد که در بحث روستا همکاری کند تا کارهای مردم سامان بگیرد، ولی آن موضوعی که ما دنبالش هستیم تعیین تکلیف برای روستاست که روستا بماند یا اینکه نقطه گردشگری شده و در قالب طرح تفصیلی گردشگری طراحی لازم انجام شود. در هر صورت برای حل مشکلات روستای پس‌قلعه باید به وفاق برسیم. و امیدوارم که بتوانیم با کارگروهی که تشکیل می‌شود برای رفع مشکلات و اهالی روستای پس‌قلعه به‌صورت مقطعی و نیز برای درازمدت به نتیجه برسیم و در دراز مدت هم در قالب طرح گردشگری بتوانیم شاهد اتفاقات خوبی در این روستا باشیم.

ادامه خط مترو قائم تا تجریش
فرماندار شمیران معتقد است حل مشکل ترافیک در منطقه به‌خصوص در محور بزرگراه اوشان به نیاوران و تجریش به پارک‌وی با توسعه خطوط ریلی زیرزمینی امکان‌پذیر است. «به لحاظ بافت سنتی و متراکمی که این منطقه دارد و گران بودن قیمت املاک در سطح معابر نمی‌توان برای توسعه خیابان‌ها کاری انجام داد. اجرای طرح‌های ترافیکی هم نتوانسته مشکل ترافیک را حل کند. از آنجا که از بزرگراه ارتش تا فرمانیه، اقدسیه و تجریش بیشترین ترافیک را داریم، ادامه خط 3 مترو از ایستگاه قائم به شهید باهنر(نیاوران) اتصال به ایستگاه تجریش را به شورای‌شهر پیشنهاد داده‌ایم. » در طرح پیشنهادی مطرح شده که خط 3 مترو از ایستگاه قائم به تجریش و سپس در ادامه از چهارراه پارک وی به خطوط مترو مرکز شهر یا سمت غرب متصل شود. پیشنهاد دیگر فرمانداری برای حفظ بافت سنتی مرکز شمیران، ساخت زیرگذر از دزاشیب تا تجریش و ایجاد پیاده‌راه در تجریش است. موضوعی که از سوی شهرداری منطقه نیز مطرح شده بود و در صورت اجرا در کاهش ترافیک این منطقه تأثیرگذار است: «در روزهای عادی، ترافیک بسیاری را در این محدوده مشاهده می‌کنیم که درزمان بارندگی مشکلات بیشتر می‌شود. با توجه به بافت سنتی منطقه و لزوم حفظ بازار تجریش، در سطح معابر نمی‌توان طرحی را اجرا کرد. خوشبختانه شهرداری منطقه یک هم در زمینه اصلاح ساختار معابر عمومی طرح‌هایی را دارد و در حال پیگیری است و امیدواریم برای عملیاتی کردن طرح زیرگذر و توسعه خط‌‌ تردد در حوزه شمیران اقدامات لازم انجام شود.»

سند جامع گردشگری شمیران
شهرستان شمیرانات با وجود ظرفیت‌های گردشگری با حدود 400اثر تاریخی، فرهنگی، موقعیت‌های ممتاز طبیعی و... یکی از قطب‌های گردشگری استان تهران محسوب می‌شود.
مراکز زیارتی، کاخ‌موزه‌ها، روستاهای شمیران، بوستان‌ها و مناطق کوهستانی و... از جاذبه‌های گردشگری این منطقه به شمار می‌آید. «عزت‌الله‌ خانمحمدی»، موضوع گردشگری و بالا بودن کیفیت تولیدات محصولات باغی در شمیران را از نظر اقتصادی حائز اهمیت می‌داند که می‌توان با سرمایه‌گذاری در این 2 بخش، زمینه اشتغال و افزایش تولیدات محصولات باغی، کشاورزی و دامی را فراهم کرد. فرماندار شمیرانات از نهایی شدن طرح سند جامع گردشگری شمیرانات خبر می‌دهد و می‌گوید: «این طرح در قالب چشم‌انداز توسعه طرح گردشگری شهرستان پیگیری می‌شود. در جلسه‌ای که با مسئولان استانداری داشته‌ایم مصوب شد با مدیریت سازمان میراث فرهنگی و گردشگری استان تهران با عملیاتی شدن فاز دوم مطالعاتی طرح جامع گردشگری، زمینه اجرای طرح فراهم شود. در صورت آماده شدن و اجرای طرح جامع تفصیلی گردشگری روستای پس‌قلعه و برخی از نقاط روستاهای بخش‌های لواسانات و رودبارقصران به‌عنوان مناطق گردشگری زمینه فعالیت سرمایه‌گذار برای اجرای طرح‌های گردشگری و بهبود اوضاع و شرایط با این رویکرد انجام می‌شود.
با توجه به آمار گردشگران در شمیران در سال‌های متوالی: سال 1393، 3میلیون و 600 هزار، سال 1394، 4 میلیون و 800 هزار و نوروز 1395، 2 میلیون و هفتصد هزار بازدید‌کننده نشان از بالابودن تعداد گردشگر در شمیرانات است و این یعنی ظرفیت گردشگری وجود دارد و لازم است برای این جمعیت به فکر بازسازی زیرساخت‌ها و ایجاد توسعه طرح‌های گردشگری باشیم.
  •   در سال‌های اخیر شاهد افزایش ساخت‌وسازها در این منطقه بوده‌ایم و بعد هم تخریب رستوران‌ها و ساختمان‌هایی که غیر‌مجاز ساخته شده‌اند. سؤال بسیاری از شهروندان این است که چرا اجازه ساخت‌وساز داده می‌شود و از طرفی با وجود تخریب این ساختمان‌ها، چرا باز هم شاهد ساخت‌وساز‌های غیر‌مجاز در بخش‌ها و حریم هستیم؟
منطقه بخش‌های لواسانات و رودبار قصران، نزدیک‌ترین مکان به تهران است که مردم می‌توانند برای بهره‌گیری از مواهب آب‌وهوایی و استفاده از مناظر گردشگری به آنجا بروند. در هر فصل هم جاذبه‌های گردشگری خاص خود را دارد. روددره‌ها، پیست اسکی شمشک و دربندسر، سد لتیان و... هم از نظر اقتصادی و هم تفریحی و گردشگری جاذبه‌هایی دارد که با تمایلات جدی و مستمر بخشی از مردم تهران برای اقامت در این مناطق منجر به افزایش ساخت‌وساز می‌شود. این تقاضا، افزایش قیمت را به دنبال دارد و زمین‌دار دوست دارد زمینش را بفروشد و درآمد بیشتری کسب کند. استقبال و تقاضای مردم برای خرید ملک، افزایش ساخت‌وساز را موجب می‌شود. البته ساخت‌وساز غیر‌مجاز نتیجه اعمال نشدن عنصر بازدارنده است به‌خصوص در 10‌ـ15 سال اخیر که اتفاقات ناگواری رخ داده است وگرنه این همه تخلفات رخ نمی‌داد. برای جلوگیری از ساخت‌وسازهای غیر‌مجاز، اکنون سیاست‌های انقباضی شدید اعمال می‌شود. هم از ساخت‌وساز غیر‌مجاز ممانعت می‌شود و هم با اجرای احکام قضایی و قانونی قلع بنا و رفع تصرف را به‌طور جدی پیگیری می‌کنیم.
  •   یعنی الان ساخت‌وساز غیر‌مجاز انجام نمی‌شود؟
معتقد نیستم که ساخت‌وساز غیر‌مجاز انجام نمی‌شود، اما 70 تا 80‌درصد کاهش ساخت‌وساز غیرمجاز را داشته‌ایم. الان رویکرد جدی فرمانداری این است که با تشکیل ستادی از تخلفات جدید جلوگیری شود. هماهنگ کردیم دستگاه‌های اجرایی با مدیریت بخشدارها، بازدیدهای گروهی را انجام دهند و دستگاه قضایی هم ورود و حمایت کند. الان آمار تصرفات منابع طبیعی، صفر است. قبول داریم که به لحاظ ساخت‌وساز غیر‌مجاز و تصرفات اراضی ملی و دولتی مشکلات بسیاری وجود داشته به‌خصوص در 15 سال گذشته. در این 3 سال اخیر برنامه‌هایی اجرا شده که حاصل آن بازپس‌گیری 445 هکتار اراضی ملی و دولتی باارزش ریالی حدود9 هزار میلیارد تومان است. بیش از 2 هزار پرونده تخلفاتی هم درحال ساماندهی و پیگیری است. لازمه اینکه بخش‌های لواسانات و رودبارقصران ریه تنفسی بماند و بی‌رویه ساخت‌وساز نشود، مدیریت مستقیم است و باید همه دستگاه‌ها وظیفه ذاتی‌شان را به موقع عمل کنند. اگر به موقع عمل کنند، سرمایه افراد هم در ساخت‌وساز غیر‌مجاز هدر نمی‌رود که بر اساس احکام صادره، دستگاه‌های متولی ناچار به تخریب شوند.
  •   افزایش ساخت‌وسازها نشان از استقبال مردم شهر برای سکونت موقت در روستاها دارد در حالی که مهاجرت روستاییان را هم داریم. چرا این اتفاق می‌افتد؟
نخستین و مهم‌ترین مشکلی که در بخش روستایی دیده می‌شود، شبکه ارتباطی و راه است که متأسفانه در هر فصل مشکلاتی برای روستاییان همراه دارد. شبکه ارتباطی برای حدود 60 سال پیش است. 20 میلیارد تومان در 3 سال اخیر توسط اداره راه و شهرسازی استان برای بهبود شبکه ارتباطی هزینه شده، اما با وجود کارهای انجام شده، منکر مشکلات موجود در شبکه ارتباطی، نیستیم. وقتی این مشکل وجود داشته باشد، ارائه سایر خدمات مانند بهداشت و درمان سخت می‌شود. از طرفی باغداران با مشکلاتی مواجه هستند که نیازمند حمایت برای اشتغال در کل سال و کسب درآمد هستند. به‌طور یقین اگر این مشکلات حل شود، روستاییان ترجیح می‌دهند به جای زندگی در شلوغی و ترافیک و آلودگی شهر، در همان روستا زندگی کنند.
  •   شمیران رتبه خوبی در محصولات باغی دارد، اما درآمد حاصل از تولید محصولات باغی، دامی، زراعی و صنایع‌دستی درحدی نبوده که کفاف گذران زندگی روستاییان را بدهد. چه اقداماتی در این زمینه انجام شده؟
متأسفانه به دلیل مشکلاتی که وجود دارد، بخشی از مردم دو زیستی شده‌اند، هم در تهران و هم درروستاها ساکن هستند. مهاجرت معکوس اتفاق افتاده که باید اقداماتی انجام شود تا کشاورز، کشاورز بماند و باغدار، بتواند کسب درآمد کند و این شغل برای او صرفه اقتصادی داشته باشد. شمیرانات یکی از قطب‌های تولیدی محصولات باغی است و روستاهای لواسانات و رودبار قصران در 3 محصول رتبه برتر در کشور را دارد. گیلاس منطقه در کشور رتبه اول، آلبالو در استان اول و گردو و سیب، رتبه دوم را دارد. همچنین در زمینه پرورش زنبورعسل رتبه دوم در استان را دارد. اما این تولیدات، ارزان روانه بازار می‌شود و درواقع سود چندانی نصیب باغداران یا زنبورداران نمی‌شود. برای همین ما دنبال صنایع تبدیلی هستیم که البته صنایع تبدیلی را هم در هر نقطه‌ای نمی‌توانیم ایجاد کنیم. به دلیل وجود سد لتیان که بخش قابل ملاحظه‌ای از آب تهران را تأمین می‌کند و برای جلوگیری از آلاینده‌های آب، سیاست‌های انقباضی اعمال می‌شود و هر طرحی قابل پیگیری نیست. اینجا هم مردم منطقه متضرر می‌شوند. ولی مناطقی را شناسایی کرده‌ایم که تبدیل محصولات باغی و تولید فرآورده‌های لبنی بامشارکت بخش خصوصی انجام شود. در برخی از مناطق شهرستان از بخش خصوصی پیشنهاد دریافت کرده‌ایم و در قالب طرح اقتصاد مقاومتی ساماندهی شده و در حال انجام فرایندهای قانونی هستیم. امیدواریم با رفع موانع و انجام سریع فرایندهای قانونی، این عزیزان بیایند و مشغول کار شوند. با اجرای طرح آبیاری تحت فشار، الان قریب 800 هکتار از باغ‌های کشاورزی، هدفمند زیر پوشش آبیاری تحت فشار رفته در حالی که سال 92 چیزی حدود 100 تا 120 هکتار طرح آبیاری تحت فشار انجام گرفته بود. 85‌درصد اعتبارش را دولت داده و 15‌درصدش را باغدارها مشارکت کرده‌اند.
  •   ریشه بخشی از مهاجرت از روستا به‌خصوص در فصل سرد را باید در محروم بودن از نعمت گاز مربوط دانست. هنوز هم روستاهای بدون گاز داریم؟
متأسفانه بخش‌ها و روستاهای شمیرانات با اینکه سردسیر‌ترین منطقه بعد از فیروزکوه در سطح استان بوده، اما محروم‌ترین منطقه به لحاظ برخورداری از سیستم سوخت گاز است. از سال 1391 طرح گازرسانی شروع شده، اما روند کندی داشت. اکنون شرکت گاز 60 میلیارد تومان اعتبار برای سال مالی 95 ‌ـ 96 تخصیص داده و پیمانکار مشغول کار است. بخشی تا پایان امسال و بخشی تا خرداد 95 تکمیل می‌شود و این نوید را به روستاییان عزیز می‌دهم که دیگر هیچ نقطه‌ای نخواهیم داشت که از نعمت گاز بی‌بهره‌باشد.



ارسال پیام اشتراک



 
 
 Security code