منطقه 8

سرمشق در مدائن

نویسنده: مهدی اسماعیل‌پور
خیابان دردشت مثل همیشه شلوغ است و رفت‌وآمد و کسب و کار در آن جریان دارد. به سمت پایین خیابان سرازیر می‌شویم تا به خیابان حاجی عبادی برسیم....
1395/10/20
 خیابان دردشت مثل همیشه شلوغ است و رفت‌وآمد و کسب و کار در آن جریان دارد. به سمت پایین خیابان سرازیر می‌شویم تا به خیابان حاجی عبادی برسیم. سرای محله مدائن مکانی است که پاتوق این هفته اهالی در آن شکل می‌گیرد. دوشنبه‌های هر هفته تعدادی از اهالی علاقه‌مند به هنر زیبای خوشنویسی از ساعت 14:30 در این محل جمع می‌شوند تا زیر نظر استاد محمدحسن شیخی، خوشنویسی را بیاموزند. اتاقی نسبتاً کوچک با 9 صندلی برای هنر‌آموزان و یک تخته وایت برد بزرگ و میز و صندلی که محل استقرار استاد است. اینجا سنت زیبای هنر خوشنویسی ایرانی پاس داشته می‌شود. با ما به این پاتوق بیایید.

 از چه زمانی پاتوق شکل گرفت؟
 تابستان 94
استاد زودتر از شاگردان سر کلاس حاضر می‌شود. کیف در دست دارد و چند برگه را هم زیر بغل‌اش زده است. بساط‌اش را روی میز پهن می‌کند. قلم نی‌ها را از داخل کیف‌اش در می‌آورد و روی میز می‌گذارد. بعد نوبت به ورق‌های روغنی و نمونه کارها می‌رسد تا خیلی منظم کنار هم چیده شود. کمی صبر می‌کنیم تا نفس‌اش دوباره چاق شود و بتواند سؤالاتمان را پاسخ دهد که از چه زمانی این پاتوق شکل گرفته است؟ بعد از کمی مکث استاد می‌گوید: «تابستان سال گذشته بود که این کلاس خطاطی را راه انداختیم. هفته‌ای 2 جلسه کلاس داریم، یکی از ساعت 14:30 تا 15 روزهای دوشنبه و دیگری پنجشنبه‌ها از ساعت 9/30 تا 11. علاوه بر این پانزدهم هر ماه به مدت یک‌روز کارگاه آزاد خوشنویسی برگزار می‌کنیم.»

 توسط چه کسی برگزار می‌شود؟
 مدرس و عضو انجمن خوشنویسان ایران
 در حین صحبت استاد قلم نی‌ها را تمیز می‌کند و در صورت نیاز نوک‌شان را تراش کوچکی می‌دهد تا به فرم دلخواه برسند. تازه حرف‌هایمان گل انداخته است که نخستین شاگرد از راه می‌رسد. مهسا سماوات شاگرد کلاس سوم است. او هنوز دست به قلم نشده و فعلاً با مداد تمرین خوشنویسی می‌کند. قبل از آمدن بقیه بچه‌ها و شروع کلاس سؤال بعدی را می‌پرسم. از استاد خوشنویسی می‌خواهم درباره خودش و سابقه‌اش در خوشنویسی برایمان بگوید: «محمدحسن شیخی متولد سال 1336 در تهران و ساکن محله نارمک هستم. مدرس و عضو انجمن خوشنویسان تهران و ایران بوده و چند کتاب از جمله خمسه طیبه، دیوان حافظ و فالنامه حافظ را به رشته تحریر درآورده‌ام. بیش از 100 نمایشگاه انفرادی و گروهی در داخل و خارج کشور برگزار کردم. جوایز و آثار برگزیده‌ای هم در جشنواره خوشنویسی جهان اسلام و نمایشگاه بین‌المللی قرآن دارم.» سپس کتابی را از داخل کیف‌اش در می‌آورد که در انتهای آن رزومه استاد بی‌کم و کاست چاپ شده است. تمام چیز‌هایی که گفت و چند مورد دیگر در این رزومه دیده می‌شود. همچنان شاگرد‌ها از راه می‌رسند. شاگرد بعدی درسا مهدوی شاگرد کلاس ششم است. درسا هم مانند مهسا خوشنویسی با مداد را تمرین می‌کند.

چه کسانی به این پاتوق می‌آیند؟
 فرهنگ دوستان و علاقه مندان هنر در محله
شاگرد‌ها یکی یکی از راه می‌رسند. بعضی‌ها سر کلاس می‌نشینند و بعضی‌ها نیز بعد از نشان دادن تمرینات هفته گذشته و شنیدن توصیه‌ها و آموزش‌های استاد، سرمشق این هفته را می‌گیرند و به خانه بر می‌گردند.
از استاد شیخی درباره شاگردانش سؤال می‌کنم: «برای این ترم 9 شاگرد دارم که همه آنها اهالی همین محله مدائن هستند. از آنجا که بیشترشان شاغل‌اند یا خانه‌داری می‌کنند فرصت زیادی برای حضور طولانی و مداوم در کلاس ندارند. می‌آیند تمرینات جلسه قبل که در خانه انجام داده‌اند را نشان می‌دهند و بعد از گرفتن اشکالات و گفتن نکات جدید، تمرین جدیدی می‌گیرند و می‌روند.» مثل اینکه علاقه خانم‌ها به خطاطی و خوشنویسی بیشتر از آقایان است: «اینجا از دختر بچه 8 ساله تا خانمی با 60 و خرده‌ای سال شاگرد دارم. یکی دو تا شاگرد آقا هم دارم اما همیشه تعداد خانم‌ها بیشتر است و معمولاً آنها به خطاطی و خوشنویسی علاقه بیشتری نشان می‌دهند. البته دغدغه آقایان هم بیشتر تأمین مخارج خانواده است و اغلب فرصت کافی هم ندارند. اینجا یک پاتوق فرهنگی و هنری برای اهالی محله است.»

 با چه هدفی برگزار می‌شود؟
‌‌ ترویج هنر اصیل ایرانی و اسلامی در محله
نوبت سرمشق دادن برای تمرین هفته آینده است. استاد شیخی مداد در دست می‌گیرد و با ظرافت و دقت بالای دفتر مهسا می‌نویسد: «ای که دستت می‌رسد‌کاری بکن‌» بعد رو به ما می‌کند و می‌گوید برای دادن سرمشق از اشعار شاعران کهن مانند حافظ و سعدی و مولوی استفاده می‌کنم. از استاد می‌پرسم چرا برای برگزاری چنین کلاسی وقت می‌گذارد و این کار چقدر برایش اهمیت دارد و او می‌گوید: «هدفم اشاعه و تکامل هنر خوشنویسی و آشنایی هرچه بهتر و بیشتر مردم با این هنر اصیل ایرانی و اسلامی است. مردم باید خط فارسی را خوب و زیبا بنویسند. اینجا نوشتن هم با مداد و هم خودکار و هم قلم نی را آموزش می‌دهیم. نوشتن مانند رانندگی است و اصول خاص خودش را دارد. همان‌طور که روشن کردن و به حرکت در آوردن اتومبیل در خیابان و جاده اصول خودش را دارد، گرفتن قلم، به حرکت در آوردن آن روی ورق، فاصله چشم از کاغذ، نحوه نشستن و زاویه بدن نسبت به کاغذ هم یک اصول و فنی دارد که دوست دارم آن را به مردم آموزش دهم تا زیبا بنویسند و چه کسی بهتر از هم‌محله‌ای‌های خودم. گذشته از این در محله ما غیر از کلاسی که ما در سرای محله برگزار می‌کنیم کلاس و آموزشگاه خوشنویسی و خطاطی نداریم. به نظرم در هر محله باید یک کلاس خطاطی برای مردم باشد.»

 چه دستاوردی داشته است؟
30 نفر آموزش خطاطی دیده‌اند
دیگر کلاس رو به پایان است. استاد به رسم یادبود نام «همشهری محله 8‌» را با خط درشت نستعلیق روی ورق می‌نویسد و در حین نوشتن به شاگردانش آموزش می‌دهد و نکاتی را می‌گوید.
 با اینکه زمان زیادی از شکل گرفتن این پاتوق فرهنگی نمی‌گذرد اما آقای شیخی تاکنون حدود 30 شاگرد تربیت کرده و آموزش داده است: «اینجا یک پاتوق و آموزشگاه محلی است که از طریق چسباندن اطلاعیه روی بیلبورد ‌سرا و ارسال پیامک برای ساکنان محله آن را اطلاع‌رسانی کردیم. بسیار خوشحالم که در همین مدت کم و در این کلاس کوچک توانستم حدود 30 شاگرد را آموزش دهم و امیدوارم بتوانیم این کلاس را بهتر از قبل ادامه دهیم. نفراتی که آموزش می‌بینند برای دادن امتحان و گرفتن مدرک به انجمن خوشنویسی معرفی می‌شوند. برنامه دیگری که داریم این است که یک نمایشگاه از آثار بچه‌ها برگزار کنیم و کارهای برتر را در مسابقات مختلفی که در تهران برگزار می‌شود شرکت دهیم. می‌خواهم تمام استعداد‌های محلی را شناسایی کنم و آموزش دهم.»



ارسال پیام اشتراک



 
 
 Security code